Het ‘Hello’-moment van mbo-scholen

16-06-2020

'I need you in my classroom for me to feel alive’, zingt Han Oomen, docent Engels bij Curio, in zijn eigen versie van Hello, de wereldhit van Lionel Ritchie. Dat gevoel zullen veel medewerkers op mbo-scholen delen. Sinds maandag 15 juni 2020 zijn de deuren van de scholen open voor het geven van praktijklessen. Wat betekent dat? En hoe ziet het komend schooljaar eruit?

 

Helaas moet Han Oomen nog even wachten tot hij weer fysiek voor de klas mag staan. De verruiming is bedoeld om praktijklessen te kunnen aanbieden. Daar hoort het vak Engels dat Oomen geeft niet bij. Ook al mist hij het contact met studenten en docenten enorm – de reden dat hij Hello coverde met een eigen tekst - “uit online lesgeven kun je winst halen. Als ik straks fysiek weer lesgeef, dan kan de andere klas online thuis mijn les volgen bijvoorbeeld. Ik denk dat deze combinatie de toekomst wordt.”

Dat denkt ook Marloes de Vries, lid van het college van bestuur van Zadkine. Net zoals alle mbo-scholen is Zadkine scenario’s aan het maken voor het komend schooljaar, rekening houdend met de verruiming die nu is ingegaan. Die houdt in dat maximaal twintig procent van de studenten aanwezig mag zijn en dat bij Zadkine de voorbereiding op praktijkexaminering op school mag plaatsvinden.  

“We gaan er vooralsnog van uit dat de norm van 20 procent fysieke aanwezigheid gehanteerd blijft tot 31 december 2020 met een mogelijke verruiming na de eerste onderwijsperiode. Lessen als Nederlands, moderne vreemde talen en rekenen en de keuzedelen bieden we online aan, zodat er voldoende ruimte overblijft voor praktijklessen en begeleiding, tenzij bijvoorbeeld uit het advies van studieloopbaanbegeleiders en het team blijkt dat studenten gebaat zijn bij andere keuzes voor de fysieke lessen. Die bieden we dan aan met maximaal negen studenten en één medewerker per lokaal, net zoals de voorbereidingslessen op de praktijkexaminering die we nu kunnen geven,” schetst de Vries.

Tijdslot ov maakt het ingewikkeld

Toch verandert er niet veel voor de mbo-scholen na 15 juni. De meeste mbo-scholen zijn nooit dicht geweest. Studenten, die in hun examenjaar zitten, konden op school (praktijk)examen doen. Voor jongeren in kwetsbare posities door bijvoorbeeld hun thuissituatie, bleven de deuren open. Praktijkexamens voor niet-diplomakandidaten vonden ook doorgang. Nu komen de praktijklessen erbij én is er een tijdslot vastgesteld om een eventuele spits in het openbaar vervoer te vermijden. 

“Daardoor maakt de overheid het ingewikkeld,” zegt Ben Geerdink, voorzitter college van bestuur van Rijn IJssel, dat met ruim 13.500 studenten en 25 locaties in Arnhem en omstreken tot een stedelijke mbo-school behoort.

“De bepaling dat mbo-scholen tussen 11.00 en15.00 uur en na 20.00 uur praktijkonderwijs mogen aanbieden, roept honderden vragen op. Mogen studenten alleen in dat tijdslot gebruikmaken van het ov? Hoe zit het met drukke buslijnen naar opleidingen die studenten uit het hele land trekken, zoals het CIOS bij ons? We gebruiken de tijden van een normale schooldag om praktijkexamens en de voorbereiding daarop aan te bieden. Kwetsbare jongeren vangen we verspreid over een normale schooldag op. Daar komt nu een uitbreiding bij voor praktijkonderwijs, maar tegelijkertijd een beperking van 20 procenten plus een tijdslot. Hierdoor kunnen we niet zo heel veel meer dan we al deden. Het enige verschil is dat we in onze planning erop moeten letten dat we geen opstoppingen krijgen bij de voordeur,” zegt Geerdink. 

Langzaam opschalen

Die twintig procent frustreert Patrick Tummers een beetje. “Bij Gilde Opleidingen hebben we berekend dat we tussen de 40 en 45 procent studenten en medewerkers kunnen toelaten op basis van de 1,5 meter afstandsregel van het RIVM. In deze fase kunnen we zien hoe het gaat nu er meer studenten en medewerkers mogen komen, zodat we straks hopelijk langzaam kunnen opschalen. Een bijna leeg schoolgebouw is zo’n triest gezicht. Daar is de ziel uit,” zegt Tummers. 

Gilde Opleidingen telt ruim 10.000 studenten die verspreid zijn over vijftien locaties in Midden- en Noord-Limburg. “Het ov-tijdslot speelt niet zo’n grote rol bij ons door de beperkte aanwezigheid van hoger onderwijs in onze regio, zegt Tummers. De mbo-school richt zich nu op de inrichting van het nieuwe curriculum voor het komend schooljaar en de instroom van nieuwe mbo-studenten. 

“We hebben veel contact met de vo-scholen in de regio om aankomende studenten goed te kunnen begeleiden tijdens hun start in het mbo. Daarbij zetten we in op een remediërend programma en het bijbrengen van studievaardigheden bij studenten in het eerste leerjaar. Aankomend studiejaar gaan we starten met een Kompas-programma voor studenten die het moeilijk vinden om een definitieve studiekeuze te maken. Dat hebben we breder uitgerold omdat corona het maken van een studiekeuze bij een aantal studenten belemmerd heeft. ”

Aankomend studiejaar

Ook bij Rijn IJssel en Zadkine ligt de focus op de ontvangst van nieuwe studenten en op de inrichting van het nieuwe schooljaar. “We kunnen niet te ver vooruit kijken als we flexibel willen blijven. Als college van bestuur stellen we samen met het managementteam de kaders voor volgend schooljaar vast, maar de onderwijsteams gaan zelf aan de slag met de invulling van het nieuwe curriculum”, zegt Karina Visscher, lid van het college van bestuur van Rijn IJssel. 

De visie op afstandsonderwijs kreeg bij Zadkine een boost door corona. De mbo-school was er vorig jaar al mee bezig. “Wij geloven dat online leren blijvend is en inzetbaar is daar waar het leeropbrengst oplevert. Daarmee is het onderdeel van onze visie op onderwijs die we door de ontwikkelingen van afgelopen maanden hebben versterkt,” zegt Marloes de Vries. Flexibiliteit heeft extra nadruk gekregen omdat door de online mogelijkheden onderwijs ook tijd- en plaatsafhankelijk kan plaatsvinden.

Zadkine vraagt meer betrokkenheid van het bedrijfsleven omdat de combinatie van fysiek- en online onderwijs een voordeel kan bieden. Bovenal ziet De Vries dat deze bijzondere tijd ook betekenisvol kan zijn  voor de persoonlijke ontwikkeling van studenten. “De persoonlijke groei van de student stond al centraal, maar door de online mogelijkheden kunnen we straks  meer bieden en inspelen op de behoeftes van studenten en zo nog meer maatwerk bieden.”

Reageer

Hello, to my students, video van Han Oomen, docent Engels bij Curio